Bastaard Platen doet het anders
door op 24-09-2015 09:04ARTIKELHuman

Bastaard Platen doet het anders: “een platenlabel runnen is niet anders dan het hebben van een winkel”

Twee jaar geleden besloten muzikanten en liedjesschrijvers Mathijs Leeuwis en Jeroen Kant het heft in eigen handen te nemen. Ze stuitten vaak op een weinig vruchtbare samenwerking wanneer ze met hun afgeronde album naar een platenmaatschappij stapten en dachten die taken ook best zelf uit te kunnen voeren. Het was het begin van Bastaard Platen, een platenlabel waarop enkel Nederlandstalige albums verschijnen van artiesten ‘met een eigen smoel en een bak bravoure’. Voor de rubriek ‘Doet het anders’, waarin we makers naar hun visie op cultuurmarketing vragen, spraken we dit keer met Mathijs Leeuwis over zijn ervaring als cultureel ondernemer.

Bastaard Platen doet het anders - Mathijs LeeuwisWat bewoog jullie ertoe een eigen platenmaatschappij op te zetten en hoe heeft dat uiteindelijk geleid tot Bastaard Platen?

“Jeroen en ik komen een beetje uit het songwriterhoekje, dat is al best een volle markt en een sector waarin je veel zelf doet. Je maakt je eigen liedjes en plant je eigen optredens, dus je hebt sowieso zelf veel in de hand. Maar als ik met een platenmaatschappij in zee ging, was er vaak een veilige (lees: nogal nietszeggende) investering van die kant. Als je toch  al van A tot Z bezig bent met de productie van de muziek die je uitbrengt, waarom zou je het laatste stukje werk in dat proces dan ook niet gewoon zelf doen? Ja, je moet je committeren aan dat werk, je moet echt gaan ondernemen. We wilden kijken wat we daarmee voor elkaar konden krijgen. Jeroens plaat De Lafaard Kapitein was de eerste waarmee we dat deden.”

Cultureel ondernemerschap is de laatste jaren sowieso een populair onderwerp in de kunst- en cultuursector. Wat betekent het voor jou in de dagelijkse praktijk?

“Het is inderdaad een hip begrip de laatste jaren, maar voor mij betekent het eigenlijk dat de benadering van ons ‘product’ er een is van een winkelier. Ik zie de zakelijke kant van mijn werk bij Bastaard Platen simpelweg als het houden van een winkel. Dat klinkt weinig romantisch, maar het maakt het spreken en denken over kansen en ambities een stuk begrijpelijker en ook zeker een stuk economischer. Zo zijn we de laatste tijd gaan uitbreiden en hebben we bijvoorbeeld een distributeur aangetrokken. Je wilt je cd’tje immers ook in Groningen verkopen.

Dat betekent absoluut niet dat ik als een soort administrateur liedjes zit te schrijven. Maar het zorgt er wel voor dat ik beter kan verklaren waarom onze zaken lopen zoals ze lopen. Zo ben ik me terdege bewust van het feit dat wij een kleine, maar trouwe groep ‘klanten’ bedienen. Dat denken over de muziek, het repertoire en de artiesten die al dan niet bij Bastaard Platen passen, maken wel dat je realistischer kunt omgaan met je bedrijf.”

Hoe bepalen jullie eigenlijk welke muziek wel en welke niet bij Bastaard Platen past? Komen bij die afweging ook economische aspecten kijken?

“Een platenmaatschappij is erg gewild omdat veel muzikanten denken dat ze pas meetellen als ze hun album uitbrengen via een platenmaatschappij. Daardoor wordt er bij ons ook aangeklopt met Engelstalige werken, terwijl Bastaard Platen zich wel uitsluitend op Nederlandstalige muziek richt. Verder vinden we het vooral belangrijk dat de muziek ons persoonlijk aanspreekt en gaan zelf dan ook actief op zoek naar geschikte projecten. We besteden met zijn tweeën veel tijd aan Bastaard Platen en werken hard voor dingen die we interessant vinden.

Je verdient geen twintigduizend euro met een cd, dus het is nooit een economische afweging of we ergens mee aan de slag gaan of niet. De platen die bij Bastaard Platen worden uitgebracht zijn er sowieso geen waarvan je er vierduizend verkoopt, maar je kijkt natuurlijk wel naar de zakelijke kant: kan ik dit überhaupt gaan verkopen?”

Denk je dat jullie als muzikanten beter in staat zijn muziek op waarde te schatten dan marketeers, die zich alleen bezighouden met hoe je een product verkoopt?

“Ik denk van wel. Maar ik heb ook vrienden die op het autistische af kunstenaar of muzikant zijn en die kunnen gewoon niet doen wat wij doen. Het is voor alle muzikanten goed om er zelf mee bezig te zijn, maar Jeroen en ik zijn veel kordater in wat er moet gebeuren om iets te bereiken dan veel collega’s. Dat geeft Bastaard Platen ook bestaansrecht.”

Heeft Bastaard Platen wat dat betreft opgebracht wat jullie ervan hadden verwacht?

“Bastaard Platen is een van de beste keuzes die ik heb gemaakt, los van mijn keuze om muziek te maken. Ik heb die zakelijke kant nu in een mal gegoten. Jeroen en ik waren net als al die andere gasten eindeloos mailtjes aan het sturen. Bij mijn eerste plaat ging het label een paar maanden na de release failliet. Ze hadden wel wat werk voor me verzet, maar dat had ik zelf ook kunnen doen. Je komt door de jaren heen sowieso deals tegen waarvan je denkt: dit is gewoon oplichterij.

De uitdaging voor Jeroen en mij was om die negatieve ervaringen om te buigen naar iets positiefs en iets krachtigs. In het begin hebben we daarbij wel doelen opgesteld en bedragen genoemd: we willen dít verdienen en onszelf op dát moment kunnen uitbetalen. Het is geen wiskunde, dus hoe kom je op dat punt? Alles wat we toen hebben bedacht valt, nu we twee jaar bezig zijn, precies op zijn plek. Dat brengt ook een zeker stukje zelfgenoegzaamheid: we kunnen dit blijkbaar gewoon.”

Maar staat het werk dat je voor Bastaard Platen verzet nooit haaks op je werk als muzikant?

“Acht jaar geleden, toen ik mijn eerste plaat aan het opnemen was, was het voor mij vanzelfsprekend dat alles wat ik creatief gezien in zo’n album zou stoppen, zich op zakelijk vlak ook zou uitbetalen. Ik ben me er nu veel bewuster van dat er zoveel meer factoren bepalend zijn voor het succes van een plaat.

Bastaard Platen heeft me dat inzicht en veel verantwoordelijkheden gegeven, maar het heeft ook een duidelijke tweedeling tussen mijn creatieve en zakelijke kant aangebracht. Ik maak nog steeds elke dag twee uur muziek en merk dat ik in creatief opzicht ook steeds meer nieuwe terreinen aan het verkennen ben. In die zin ga ik sinds ik met Bastaard Platen bezig ben misschien nog wel compromislozer te werk als muzikant.”

Hoe denk je over cultuurmarketing anno 2015? Hadden jij en Jeroen dit tien jaar geleden net zo kunnen doen? 

“Als je het op onze manier wil doen, is het heel belangrijk persoonlijk contact te onderhouden en dat ook nog eens oprecht te doen. Vroeger zouden we dan brieven hebben geschreven, maar het is natuurlijk fijn dat we nu kunnen mailen en twitteren. Laten we het erop houden dat het toch allemaal wat haalbaarder is met een constante wifi-verbinding.”

Ben jij of ken jij een maker in de cultuursector met een bijzondere visie op marketing? We horen het graag! Tip ons via mail of Twitter.